Fase 3: Plan en ontwerp bewonersorganisatie
Deze fase is specifiek gericht op bewonersinitiatieven. Initiatiefnemers maken keuzes over hoe zij hun autodeelservice willen organiseren en vormgeven. De gemeente kan ondersteunen met kennis, voorbeelden en verwijzingen, en, als dat gewenst is, een rol vervullen als procesbegeleider.
Wat speelt er in deze fase?
Na het verzamelen van interesse en deelnemers ontstaat de behoefte aan structuur. Bewoners bepalen samen hoe zij hun initiatief willen organiseren, welke rol zij zelf willen spelen en welke ondersteuning nodig is.
Belangrijke afwegingen draaien om de balans tussen:
- autonomie en eigen regie (bijvoorbeeld invloed op tarieven, voertuigen en missie)
- organisatielast en praktische uitvoerbaarheid
De keuzes die hier gemaakt worden, bepalen hoe duurzaam en schaalbaar het initiatief wordt.
Archetype: Ontzorgd
Bewonersinitiatieven die ontzorgd willen worden, kunnen samenwerken met aanbieders die een complete autodeelservice verzorgen die geheel is afgestemd op het gebruik door bewoners.
Voorbeelden:
Deze partijen ondersteunen onder andere bij:
- inrichting van de autodeelservice
- werving en communicatie in de buurt
- opstarten van bewonersgroepen
Archetype: Autonoom
Bewonersorganisaties die zelf sturing willen geven aan hun autodeelservice kunnen gebruikmaken van bestaande voorbeelden en ondersteuningsorganisaties. Initiatieven hoeven niet zelf het wiel uit te vinden; er is inmiddels veel praktijkervaring beschikbaar.
Organisaties zoals DEEL kunnen ondersteunen bij de oprichting van coöperaties.
Wat moet het archetype Autonoom organiseren?
1. Inrichting bewonersorganisatie
- besluitvorming en governance
- community en communicatie organiseren
- kiezen en oprichten van een rechtsvorm
- gebruiksregels vastleggen
- ritadministratie en facturatie organiseren
- onderhoud en reparatie regelen
2. Businesscase ontwikkelen
- tariefstructuur bepalen
- financieringsmodel (lease, aankoop of inbreng voertuigen)
- mobiliteitsbehoefte analyseren
- verzekering regelen
- keuze voor autodeelsoftware
Praktijkvoorbeelden
Inspirerende voorbeelden van autonome bewonersinitiatieven:
Rol van de gemeente
De gemeente kan ondersteunen door:
- kennis en voorbeelden beschikbaar te maken
- initiatiefnemers te verbinden met bestaande netwerken
- procesbegeleiding te bieden (indien gewenst)
- randvoorwaarden te verduidelijken
