Fase 5: Monitoring en impact

Wat speelt er in deze fase?

• initiatieven groeien of breiden uit
• nieuwe buurten raken geïnspireerd
• gemeenten verzamelen inzichten voor beleid en besluitvorming
• maatschappelijke impact wordt zichtbaar

Bij uitbreiding van bewonersinitiatieven kan opnieuw een ‘onrendabele top’ ontstaan. Gemeenten kunnen hier ondersteunen met gerichte regelingen of subsidies.

Waarom monitoring belangrijk is

Voor effectieve stimulering van peer-to-peer autodelen en bewonersinitiatieven hebben gemeenten inzicht nodig in:

• effecten op openbare ruimte en parkeren
• bijdrage aan leefbaarheid
• sociale cohesie en samenwerking
• mobiliteitsgedrag en autobezit

Impactmeting ondersteunt:

• beleidskeuzes
• communicatie richting raad en inwoners
• doorontwikkeling van initiatieven

Monitoring is primair een leerinstrument en geen verantwoordingsinstrument.

Wat weten we al uit onderzoek?

Impact van autodelen wordt vaak versnipperd gemeten. Vooral bewonersinitiatieven en peer-to-peer autodelen vragen om een brede benadering waarin cijfers én verhalen samenkomen.

Relevante inzichten:

Omvang deelauto’s

• 7.460 deelauto’s (2024, exclusief bewonersinitiatieven en beperkt peer-to-peer)
  Ecorys / Natuurlijk!Deelmobiliteit (2025)

Platform-peer-to-peer

• Belangrijkste motieven: duurzaamheid en kosten
  Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (2023)

Bewonersinitiatieven

• Potentieel voor vertrouwen, samenwerking en verminderd autobezit
  Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (2023)  / Natuurlijk!Deelmobiliteit (2025)

Autobezit

• 1 deelauto vervangt gemiddeld 9–14 privéauto’s (B2C)
  Goudappel / Greenwheels

• Peer-to-peer autodelers verminderen autobezit gemiddeld met ±30%
  IenW factsheet

Parkeerruimte

• 10–14 parkeerplaatsen bespaard per deelauto
  Ecorys /Natuurlijk!Deelmobiliteit (2025)

Inclusiviteit

• Informeel delen verlaagt drempels voor deelname
  Rebel (2024)

Impact meten en monitoren

Impactmeting vraagt samenwerking tussen initiatieven en gemeenten.

Belangrijke uitgangspunten:

• balans tussen data en verhalen
• voorkomen van overvraging van initiatieven
• samen leren en verbeteren

Tools:

• Monitoringkader maatschappelijke impact bewonersinitiatieven
• Stappenplan impactmeting subsidietrajecten

Verdiepende kennis:

• KiM (2025) Deelautogebruik Nederland
• CE Delft (2024) Top 10 Instrumenten stimulering deelmobiliteit
• CROW (2021) Effect deelmobiliteit op autobezit
• TNO (2021) Indicatoren brede welvaart mobiliteit
• Meentcoop en gemeente Amsterdam (2025) Minigids voor de maatschappelijke route 
• IPW (2015) Hoe waardeer je een maatschappelijk initiatief?

Impact communiceren

De maatschappelijke waarde van bewonersinitiatieven ligt vaak ook in immateriële effecten zoals verbondenheid en eigenaarschap.

Effectieve communicatie combineert:

• persoonlijke verhalen
• concrete cijfers
• koppeling aan brede welvaart en SDG-doelen

Praktijkvoorbeelden:

• Ervaringen coöperatie DEEL
• Impactrapportage pilot Haarlem